Endoskopik Ultrasonografi Nedir?

Endoskopik Ultrasonografi (EUS) Nedir ?
Medicana Bursa Hastanesi Gastroenteroloji Uzmanı Dr.Murat Keskin, özellikle pankreas tümörlerinin erken tanısında kullanılabilen Endoskopik Ultrasonografi (EUS) hakkında bilgilendirdi.
Endoskopik ultrason diğer adıyla endosonografi (EUS),  endoskop ve bunun ucuna yerleştirilen ultrason cihazının birleştirilmesiyle oluşturulan, sindirim sistemi ve çevre yapıların incelenmesine imkan veren ileri teknoloji bir yöntemdir.  Bu yöntemle hem sindirim sistemi kanalını kaplayan yapılar endoskopik olarak görülür hem de sindirim sistemine komşu doku ve organlar aynı anda incelenmiş olur.  Daha basit bir anlatımla bir odaya girdiğinizi düşünürseniz endoskopi cihazı odadaki duvarı ve üzerindeki malzemeleri gösterirken, ucundaki ultrason cihazı da duvarın arkasını görmenizi sağlar. Bu yöntemle sadece ses dalgaları kullanılır, röntgen ışınları gibi zararlı olabilecek herhangi bir uygulama yapılmaz. İşlem sırasında biyopsi almak veya kist boşaltmak gibi yöntemlerin uygulanması da önemli avantajlardandır.

eus

Endoskopik Ultrasonografi (Eus) Hangi Durumlarda Kullanılır ?
Bu yöntemle sindirim sisteminin tüm katmanları kullanılan yüksek frekanslı ses dalgaları sayesinde ayrıntılı olarak görülebilir. Bu nedenle endoskopik olarak üzeri normal doku ile kaplı yemek borusu, mide ve on iki parmak bağırsağından kaynaklanan iyi veya kötü huylu kitleler (subepitelyal) tespit edilebilir ve bunlardan biyopsi almak mümkün olabilir.  Endoskopik ultrason yönteminin kullanıldığı en önemli alanlardan biri de pankreas hastalıklarıdır. Pankreasın kistleri, tümörleri bu yöntem ile diğer görüntülüme yöntemlerine (batın ultrasonu, tomografi, MR gibi) göre daha erken ve daha yüksek doğruluk oranı ile saptanabilir ve aynı zamanda işlem sırasında biyopsi alınabilir. Bunların dışında safra kanalı taş ve tümörlerinin saptanması, yemek borusu, mide, pankreas kanserlerinin evrelendirilmesi, pankreas kistlerinin boşaltılması, pankreas kanserine bağlı ağrılarda çölyak sinir blokajı gibi işlemleri de yapmak mümkündür.

Endoskopik Ultrasonografi (Eus) Nasıl Yapılır ? İşlem Öncesi Nasıl Hazırlık Yapılmalıdır ? 
Endoskopik ultrason cihazı, ucunda ışıklı kamera sistemi bulunan oldukça esnek endoskopi cihazı ile bu cihazın ucuna yerleştirilen ultrason başlığının birleştirilmesiyle oluşturulan ileri teknoloji bir görüntüleme aletidir. Üst sindirim sistemi ve etraftaki yapıları incelemek için uygulanan yöntemde hastaya öncelikle damar yolu açılır. Hastanın kalp atışları, tansiyonu ve oksijen durumu monitorize edildikten sonra hastaya işlemi duymaması ve ağrı olmaması için damardan birtakım anestezik ilaçlar verilir. İşlem yaklaşık 30 dakika sürer. İşlem sırasında doktor gerekirse dokulardan biyopsi veya kistik yapılardan örnekleme için materyal alabilir. Hastaların işlemden önce en az 6-8 saat aç olması gerekmektedir. İşlem öncesi hastaların varsa ilaç alerjilerini, kronik kalp hastalıklarını, akciğer hastalıklarını, yüksek tansiyon, şeker hastalığı gibi hastalıklarını ilgili doktora bildirmeleri gerekmektedir. Aynı zamanda özellikle aspirin, coumadin ve yeni kuşak kan sulandırıcıları kullanılıyorsa mutlaka hekime önceden söylenilmeli ve işlemden 5-7 gün önce bu ilaçların kesilmesi gerekmektedir. 

Endoskopik Ultrasonografi (Eus) İşleminin Yan Etkileri Var Mıdır?
Endosonografi yöntemi genelde oldukça emniyetli bir işlemdir. Komplikasyon riski ortlama 2000 ‘ de 1 olup basit bir gastroskopi ile işlemi ile neredeyse aynıdır.